محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

286

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

را ديدند به وحشت افتادند . مسلمانان تحت حمايت تيراندازان باروى بلند شهر را سوراخ كردند و به شهر هجوم آوردند . مسيحيان نيز به نوبهء خود به محلهء مسلمانان حمله كردند . ميان دو گروه نبرد درگرفت . مسيحيان منهزم شدند و بيشترشان به قتل رسيدند و هرچه در شهر زن و فرزند داشتند به اسارت مسلمانان افتادند . در روايات آمده است كه در اين جنگ هزار سوار و چهار هزار پياده از مسيحيان كشته شدند و حال آنكه بيش از پنجاه تن از مسلمانان كشته نشدند . البته اين ارقام مبالغه‌آميز است . آرى ، مىتوان حدس زد كه تلفات و زيانهاى مسيحيان بسيار و تلفات و زيانهاى مسلمانان اندك بوده است . همچنين در روايات آمده است كه پنج هزار تن از اسيران مسيحى را به سرقسطه بردند و نيز هزار اسب و مقدارى سلاح نبرد و اموال بسيار . بازپس گرفتن بربشتر در هشتم ماه جمادى الاول سال 457 ه بود و نه ماه از اشغال آن توسط مسيحيان مىگذشت . « 16 » بدين‌گونه آن شكست جبران گشت و آثار آن ننگ زدوده شد و دلهاى مسلمانان خنك گرديد . بر اثر اين فتح بود كه ابن هود به المقتدر باللّه ملقب گرديد . « 17 » * در همان وقت ميان المقتدر بن هود و همسايگان مسيحىاش حوادث چندى اتفاق افتاد . مملكت سرقسطه در ميان سه مملكت اسپانيايى مسيحى يعنى آراگون و ناوار و قشتاله بود و از اين‌رو همواره هدف آزمنديهاى مسيحيان . مسيحيان گاه بر آن جزيه مىنهادند و گاه بخشى از سرزمينش را جدا مىكردند . در خلال اين احوال ، بنى هود بر حسب اوضاع و احوالى كه پيش مىآمد از لشكريان مسيحى يارى مىخواستند . فرناندوى اول پادشاه قشتاله در سال 1060 م / 452 ه به حدود جنوب غربى سرقسطه لشكر كشيد و دژ غرماج و بعضى دژهاى ديگر را تصرف كرد . المقتدر بن هود ناچار شد قبول جزيه كند . چون فرناندو در سال 1065 م درگذشت ، پسرش سانچو به جايش

--> ( 16 ) . الحميرى : الروض المعطار ، ص 41 . ( 17 ) . ابن بسام : الذخيره ، قسمت سوم ( نسخهء خطى ) ، برگهاى 36 ب و 37 الف . ابن عذارى : البيان المغرب ، ج 3 / ص 227 و 228 .